I. Nazwa i teren działania stowarzyszenia

§1
Stowarzyszenie działające na podstawie niniejszego statutu nosi nazwę Polski Związek Zoofizjoterapeutów, zwany dalej Związkiem. 

§2 
Związek może używać nazwy skróconej PZZ oraz może posiadać własne logo.

§3
Terenem działania Związku jest obszar Rzeczypospolitej Polskiej a siedzibą jego władz jest Międzyborów, gmina Jaktorów, powiat grodziski.

§4
Związek jest zarejestrowany i posiada osobowość prawną. Związek używa własnej pieczęci o wzorze ustalonym przez Zarząd Związku zgodnie z obowiązującymi przepisami. Związek, działa w oparciu o ustawę z dnia 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach (Dz. U. Nr 20, poz. l C4) z późniejszymi zmianami (Dz. U. Nr 14, poz. 86 z 1990 r.).

§5
Związek może być członkiem krajowych i międzynarodowych organizacji zawodowych o podobnym profilu działania.

§6
Związek opiera swoją działalność na pracy społecznej członków. Do prowadzenia swych spraw może zatrudniać pracowników. Jest dobrowolnym i niezależnym stowarzyszeniem zoofizjoterapeutów.

II. Cele i sposoby działania

§7
Celem Związku jest tworzenie profesjonalnego rynku usług z zakresu fizjoterapii zwierząt i sprawnego jego funkcjonowania, a także troska o przestrzeganie przez jego członków etyki zawodowej oraz:
a) podnoszenie kwalifikacji zawodowych przez organizowanie szkoleń, kursów kwalifikacyjnych, egzaminów oraz innych form kształcenia
b) działalność na rzecz wysokiego poziomu etycznego i zawodowego zoofizjoterapeutów, członków Związku
c) współpraca z organami administracji publicznej, organami jednostek samorządu terytorialnego, organizacjami i instytucjami gospodarczymi oraz społecznymi w organizowaniu i doskonaleniu działalności zoofizjoterapeutów
d) krzewienie poczucia godności i solidarności zawodowej oraz popularyzacji pozycji i znaczenia zoofizjoterapeuty w gospodarce kraju
e) reprezentowanie interesów członków Związku w kontaktach z organami administracji publicznej, organami jednostek samorządu terytorialnego oraz z innymi osobami prawnymi i fizycznymi itp.
f) rekomendacja członków Związku do prac w organach, których Związek jest członkiem
g) inicjowanie uregulowań prawnych normujących działalność zoofizjoterapeutów i występowanie o interpretację przepisów w tym zakresie
h) promowanie zawodu zoofizjoterapeuty w Polsce i na świecie

§8
Cele Związku realizowane są w szczególności przez:
a) organizowanie zebrań, odczytów, konferencji
b) organizowanie i prowadzenie kursów szkoleniowych i specjalistycznych
c) wydawanie periodyków, skryptów, materiałów pomocniczych, serwisu internetowego - dla celów szkoleniowych i rozwojowych,
d) nawiązywanie i utrzymywanie łączności z pokrewnymi organizacjami krajowymi i zagranicznymi
e) przekazywanie organom administracji wniosków i postulatów
f) propagowanie zasad etyki zawodowej i egzekwowanie ich przestrzegania
g) udzielania pomocy członkom w przypadkach wystąpienia takiej potrzeby
i)  rekomendowanie zoofizjoterapeutów, członków Związku w przypadku zwrócenia się do Związku o taką rekomendację organów wymiaru sprawiedliwości, organów administracji ogólnej i samorządowej, jednostek gospodarczych oraz innych osób prawnych i fizycznych

III. Członkowie ich prawa i obowiązki

§9

1. Członkami Związku mogą być osoby fizyczne i prawne.
2. Osoba prawna może być jedynie członkiem wspierającym Związek.
3. Członkowie Związku dzielą się na:
1) członków zwyczajnych, zgodnie z art. 3 ustawy Prawo o stowarzyszeniach mogą być to osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych i nie pozbawione praw publicznych,
2) członków wspierających, których zasady przyjmowania określone są w §10 ust 3.

§10.

Przyjęcie w poczet członków Związku następuje zgodnie z niżej określonymi warunkami:
l. Przyjęcie w poczet członków Związku wymaga aby osoba ubiegającą się o członkostwo posiadała pisemne poparcie dwóch członków Związku oraz spełniła przynajmniej jeden z poniższych warunków:
a) posiada ukończony kurs (lub studia) fizjoterapii zwierząt (zoofizjoterapii), masażu zwierząt lub osteopatii zwierząt w Polsce lub za granicą
b) jest słuchaczem, nauczycielem lub właścicielem szkoły lub placówki kształcącej w zawodzie zoofizjoterapeuty

2. Członkiem wspierającym może być osoba fizyczna lub prawna zainteresowana działalnością Związku, która zadeklarowała na jego rzecz pomoc finansową lub rzeczową. Osoba prawna działa w Związku przez swojego przedstawiciela.

3. Członków wspierających przyjmuje w drodze uchwały Zarząd na podstawie pisemnej deklaracji.

4. Uchwałę o przyjęciu na członka zwyczajnego podejmuje Zarząd. Od decyzji przysługuje odwołanie do Walnego Zebrania Członków.

5. Warunkiem przyjęcia członka jest złożenie deklaracji członkowskiej i uiszczenie obowiązujących opłat członkowskich.

§11

1. Członek zwyczajny ma prawo do:
1) czynnego i biernego prawa wyborczego do władz Związku z zastrzeżeniem art. 3 ustawy Prawo o stowarzyszeniach,
2) zgłaszania opinii i wniosków pod adresem władz Związku,
3) uczestniczenia w walnych zebraniach członków Związku,
4) zaskarżania do Walnego Zebrania Członków uchwały Zarządu Związku o skreśleniu z listy członków,
5) korzystania ze wszystkich świadczeń Związku oraz uczestniczenia w imprezach i szkoleniach organizowanych przez Związek na zasadach określonych przez Zarząd Związku,
6) używać znaku logo Związku przy reklamowaniu swojej działalności oraz nosić odznakę Związku.

§12
1. Obowiązki członka Związku
a) przestrzeganie postanowień statutu, stosowanie się do uchwał władz Związku i wprowadzanie ich w życie
b) branie czynnego udziału w działalności Związku
c) regularne płacenie składek członkowskich i wywiązywanie się z przyjętych na siebie obowiązków
d) przestrzeganie standardów zawodowych i norm etyki zawodowej

§13
1. Członek wspierający, z wyjątkiem czynnego i biernego prawa wyborczego, posiada prawa określone w § 11 ust. 1
1) Członek wspierający ma prawo brać udział - z głosem doradczym - w statutowych władzach Związku.
2) Członek wspierający posiada obowiązki określone w § 12 ust. 1

§14
l. Członkostwo ustaje z chwilą :
-dobrowolnego wystąpienia zgłoszonego pisemnie do Zarządu
-skreślenia z listy członków z powodu niepłacenia składek przez okres 12 m.-cy
-wykluczenia ze Związku z chwilą niespełniania warunku zawartego w §10 pkt 1
- wykluczenia ze Związku zgodnie z §15
- śmierci członka
2. W przypadku ponownego ubiegania się o członkostwo stosuje się trybokreślony w §10.

§15
W razie naruszenia przez członka postanowień statutu, uchwalonych regulaminów i norm etycznych, Zarząd Związku, po przeprowadzeniu stosownego postępowania wyjaśniającego, może udzielić członkowi upomnienia, nagany lub wykluczyć go ze Związku. Od postanowień Zarządu przysługuje członkowi prawo odwołania się do Walnego Zebrania Członków.

IV. Władze Związku

§ 16
l. Władzami Związku są: Walne Zebranie Członków,  Zarząd Związku,  Komisja Rewizyjna.
2. Kadencja wszystkich władz Związku trwa 3 lata, ich wybór odbywa się w głosowaniu tajnym zwykłą ilością głosów.
3. Uchwały władz Związku podejmowane są w głosowaniu jawnym zwykłą większością głosów, przy obecności co najmniej połowy liczby członków. Zgromadzeni mogą uchwalić głosowanie tajne.

§17
Walne Zebranie Członków jest najwyższą władzą Związku, która
1) ustala wytyczne programowe i plany działania
2) wybiera przewodniczącego Zarządu Związku, Zarząd, Komisję Rewizyjną
3) uchwala regulamin wyborów
4) przyjmuje sprawozdania Zarządu, Komisji Rewizyjnej. Udziela absolutorium ustępującemu Zarządowi na wniosek Komisji Rewizyjnej.
5) podejmuje uchwały w sprawach statutu, jego zmian i rozwiązania Związku
6) podejmuje uchwały w sprawach wniesionych pod obrady
7) uchwala regulamin działania Zarządu i Komisji Rewizyjnej
8) ustala wysokość składek członkowskich
9) rozpatruje odwołanie w sprawach członkowskich,
10) uchwala wzór znaczka Związku
11) uzupełnia skład Zarządu i Komisji Rewizyjnej - w przypadku zaistnienia takiej konieczności
12) uchwala regulaminy i normy etyczne zawodu zoofizjoterapeuty.

§18
1. Walne Zebranie Członków jest zwoływane przez Zarząd Związku przynajmniej raz w roku. O terminie walnego zebrania Zarząd zawiadamia członków na piśmie przynajmniej 14 dni przed terminem zebrania.
2 Uchwały Walnego Zebrania Członków zapadają przy obecności
a) w terminie zgodnie z §16 pkt. 3
b) w drugim terminie wyznaczonym w tym samym dniu i godzinę później od pierwszego terminu bez względu na liczbę osób uprawnionych do głosowania.

§ 19 
W przypadku ustąpienia, wykluczenia lub śmierci członka władz Związku w trakcie kadencji, do stanu liczebności minimalnej uzupełnienie składu, organ ten przeprowadza na zasadach kooptacji. Liczba członków dokooptowanych nie może przekroczyć połowy składu pochodzącego z wyboru. Na najbliższym Walnym Zebraniu Członków wybór nowych członków musi zostać zatwierdzony.

§20
1. Zarząd jest naczelną władzą Związku. Kieruje on całokształtem
działalności Związku, zgodnie z uchwałami Walnego Zebrania Członków, reprezentuje je na zewnątrz i ponosi odpowiedzialność przed Walnym Zebraniem Członków.
2. Wszyscy członkowie Zarządu mogą reprezentować Związek samodzielnie.
3. Zarząd Związku składa się z 5 członków (przewodniczącego, 2 wiceprzewodniczących, sekretarza i skarbnika). Przewodniczącego Zarządu Związku wybiera Walne Zebranie Członków w głosowaniu tajnym. Do wyboru niezbędnym jest otrzymanie zwykłej większości głosów.

§21
Do obowiązków Zarządu Związku należy:
a) realizowanie działalności Związku
b) wykonywanie uchwał Walnego Zebrania Członków
c) opracowywanie preliminarzy budżetowych, planu działalności, sprawozdań i wniosków
d) gospodarowanie funduszami i majątkiem Związku
e) reprezentowanie Związku wobec wszelkich władz i urzędów
f) zwoływanie Walnego Zebrania Członków
g) wybór 2 wiceprzewodniczących, sekretarza i skarbnika
h) podejmowanie uchwał w sprawach członkowskich

§22
Do realizacji zadań wyszczególnionych w §21 Zarząd może w miarę potrzeb powoływać na określony czas zespoły robocze.

§23
Posiedzenia Zarządu Związku odbywają się w miarę potrzeby, nie rzadziej niż raz na kwartał.

§24
Komisja Rewizyjna składa się z trzech członków. Wyłania ona spośród siebie Przewodniczącego, który ma prawo uczestniczenia w posiedzeniach Zarządu z głosem doradczym.

§25
Komisja Rewizyjna kontroluje działalność Związku. Zakres działania Komisji Rewizyjnej obejmuje:
a) kontrolę działalności Związku
b) kontrolę gospodarki finansowej i majątkowej Związku
c) składanie sprawozdań na Walnym Zebraniu Członków i stawianie wniosków o udzielenie lub odmowę udzielenia absolutorium ustępującemu Zarządowi Związku
d) występowanie do Zarządu Związku z wnioskiem o zwołanie Nadzwyczajnego Walnego Zebrania lub posiedzenia Zarządu Związku.

V. Fundusz i majątek Związku

§26
Fundusze Związku składają się z :
a) wpływów ze składek członkowskich
b) darowizn i zapisów
c) wpływów z działalności statutowej

§27
Związek jako osoba prawna może posiadać majątek ruchomy i nieruchomy.

§28
Przy zawieraniu umów, udzielaniu pełnomocnictw, zleceniach i składaniu oświadczeń woli we wszystkich sprawach majątkowych Związku wymagane jest współdziałanie i złożenie podpisu przez dwóch członków Zarządu - przewodniczącego bądź wiceprzewodniczącego oraz skarbnika.

VI. Sekretariat Związku

§29
Zarząd Związku w miarę potrzeby i w ramach posiadanych środków może zatrudnić płatny fachowy personel pomocniczy.

VII. Zmiany statutu i rozwiązanie Związku

§30
a) Zmiana statutu Polskiego Związku Zoofizjoterapeutów może nastąpić na mocy uchwały zwyczajnego względnie nadzwyczajnego Walnego Zebrania Członków, podjętej kwalifikowaną większością 2/3 głosów obecnych uprawnionych członków.
b) Rozwiązanie Polskiego Związku Zoofizjoterapeutów może nastąpić na mocy uchwały zwyczajnego względnie nadzwyczajnego Walnego Zebrania Członków, podjętej bezwzględna ilością głosów przy obecności co najmniej 2/3 liczby uprawnionych członków. Podejmując uchwałę o rozwiązaniu Związku, Walne Zebranie Członków określa sposób przeprowadzenia likwidacji oraz przeznaczenia majątku Związku.

§31
Sprawy zmiany statutu i rozwiązania Związku musza być umieszczone w proponowanym porządku obrad Walnego Zebrania Członków.

§32
Statut uchwalony został przez Założycieli Związku na zebraniu w dniu 14.03.2009

Zarząd Główny

Małgorzata Kizerwetter - przewodnicząca  
Agnieszka Danilewska - sekretarz
Monika Krzemińska - skarbnik
Iwona Dębska - v-ce przewodnicząca
Dominika Gulda - v-ce przewodnicząca

Zawód ZOOFIZJOTERAPEUTA został wprowadzony na listę Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej dnia 24 kwietnia 2010 r.

KOD ZAWODU 516406

Synteza:

Wykonuje zabiegi fizjoterapeutyczne (masaż, kinezyterapia, fizykoterapia), w celu poprawy stanu zdrowia, kondycji i samopoczucia zwierząt towarzyszących.

Zadania zawodowe:

• przeprowadzanie testów czynnościowych określających sprawność ruchową zwierząt;
• wykonywanie zgodnie z zaleceniami lekarza weterynarii zabiegów fizykoterapeutycznych, kinezyterapeutycznych i masażu u zwierząt z  zaburzeniami neuromięśniowymi lub mięśniowo-szkieletowymi
• wykonywanie masażu i ćwiczeń kinezyterapeutycznych u zwierząt zdrowych w celu poprawy ich kondycji i samopoczucia;
• wykonywanie masażu relaksacyjnego zgodnie z zaleceniem zoopsychologa;
• stosowanie różnych technik masażu leczniczego, sportowego, rehabilitacyjnego, relaksacyjnego;
• stosowanie masażu u zwierząt wykorzystywanych w sportach, np. psów pociągowych, biorących udział w zawodach agility, itp.
• stosowanie u zwierząt ćwiczeń kinezyterapeutycznych biernych i czynnych oraz niektórych zabiegów fizykoterapeutycznych;
• ustalanie indywidualnego programu ćwiczeń fizjoterapeutycznych odpowiednich dla danego schorzenia i stanu zwierzęcia;
• kontrolowanie i ocena reakcji zwierzęcia na stosowane zabiegi, dokonywanie korekt w postępowaniu leczniczym (np. korekta metody, urozmaicenie dotychczasowych form masażu itp.);
• prowadzenie dokumentacji ćwiczeń i zabiegów fizjoterapeutycznych i ich wpływu na wydolność i sprawność ruchową zwierząt;
• prowadzenie ośrodka usprawniania ruchowego zwierząt towarzyszących.

Streszczenia poszczególnych zagadnień z warsztatów:

PRAWIDŁOWE ŻYWIENIE JAKO ELEMENT UDANEJ FIZJOTERAPII U PSÓW
mgr inż. Agnieszka Kwiatkowska-Stenzel
specjalista w zakresie doradztwa żywieniowego zwierząt, zoofizjoterapeuta, Olsztyn

W ostatnich latach nauka i praktyka poczyniły znaczny postęp w dziedzinie żywienia małych zwierząt. Rozbudowaniu uległa ogólna wiedza o pokarmie i żywieniu psów. Jest to szczególnie zauważalne w tematyce dotyczącej wykorzystywania diety w profilaktyce i leczeniu wielu chorób psów, w tym chorób układu kostnego  i stawów. 

Psy towarzyszą człowiekowi od tysięcy lat i wraz z człowiekiem niemal straciły  kontakt z środowiskiem naturalnym. Zwierzęta te stały się w pełni zależne od człowieka. Fakt ten spowodował różne błędy w chowie i żywieniu psów, co z kolei odbijało się niekorzystnie na ich zdrowiu. Czynnikiem silnie wpływającym na zdrowie tych zwierząt z pewnością jest szeroko pojęte żywienie. Właściwe zestawienie dawek pokarmowych, zapewnienie zwierzętom odpowiedniej do ich zapotrzebowania koncentracji energii i składników pokarmowych wymaga znajomości podstaw żywienia, fizjologii trawienia u psów, roli poszczególnych składników pokarmowych, zalet i wad poszczególnych rodzajów karm. Równie istotne są zagadnienia chorób spowodowanych błędami żywieniowymi takimi jak otyłość, choroby kości. Zagadnienia dotyczące sposobów modyfikacji, poprzez wspieranie procesu kostnienia za pomocą diety jest nie mniej ważne.

Osoby pomagające psom i ich właścicielom powinny dysponować możliwie jak największą ilością narzędzi umożliwiających bezpośrednią fizjoterapię zwierząt. Nie mniej jednak ważne są narzędzia wspomagające terapię, a do nich z pewnością zalicza się wiedza z dziedziny żywienia, która z jednej strony może wspomagać proces powrotu do zdrowia psa, natomiast z drugiej strony błędy w żywieniu mogą prowadzić do znacznego opóźnienia rekonwalescencji.

DIAGNOSTYKA OBRAZOWA WCZORAJ I DZIŚ W OCENIE PACJENTA ORTOPEDYCZNEGO I NEUROLOGICZNEGO
dr n. wet. specjalista chirurg Dariusz Niedzielski
VetMr Weterynaryjna pracownia rezonansu magnetycznego Niedzielski, Wrocław

Coraz częstszym zjawiskiem w praktykach weterynaryjnych jest pacjent ortopedyczny i neurologiczny. Nie ma dnia, żeby nasi pacjenci nie uskarżali się na różnego typu problemy, których jedynym objawem jest kulawizna. Właściwe rozpoznanie jest możliwe nie tylko  dzięki dużemu doświadczeniu lekarza  weterynarii, ale także oparte powinno być na badaniach dodatkowych, takich jak RTG, TK czy RM i na tej podstawie postawiona diagnoza jest wstępem do pełnego wyleczenia pacjenta. Niejednokrotnie dotychczasowe klasyczne metody diagnostyczne jakim jest RTG, są już dzisiaj niewystarczające. Dlatego jedynie rozbudowane, nowoczesne metody obrazowania w przypadku omawianych pacjentów, takie  jak  rezonans magnetyczny czy tomograf komputerowy są w stanie rozwiązać problem ortopedyczny czy neurologiczny.

Tomografia komputerowa (TK) jest badaniem obrazowym uwidaczniającym warstwowo ciało pacjenta, przy wykorzystaniu aparatu rentgenowskiego i komputera. Badanie polega na prześwietleniu danego odcinka ciała wiązką promieni i pomiarze ich pochłaniania przez tkanki o różnej gęstości. Zjawisko słabnięcia fal rentgenowskich przechodzących przez tkanki pozwala na uzyskanie obrazu o różnych odcieniach szarości. Inaczej wyglądają tkanki zawierające powietrze (minimalne osłabienie promieniowania, ciemniejszy obraz), inaczej narządy miąższowe, a inaczej kości, zwapnienia i zęby (bardzo jasny obraz). Tomografia komputerowa daje nam tylko obrazy w płaszczyźnie poprzecznej.

Technika obrazowania metodą rezonansu magnetycznego (MRI) wykorzystuje silne pole magnetyczne w celu odpowiedniego dostosowania przestrzennego ułożenia atomów wodoru (wody) w tkankach. Obrazy powstają na skutek emitowania przez urządzenie dodatkowego pola magnetycznego pod postacią fali radiowej, która zmienia chwilowy spin jąder. Wszystkie te skomplikowane zjawiska elektromagnetyczne są rejestrowane przez specjalne anteny umieszczone w cewkach, a następnie przetwarzane przez komputer na obraz. Tomografia rezonansu magnetycznego, w odróżnieniu od tomografii komputerowej, nie emituje promieniowania rentgenowskiego oraz umożliwia nam uzyskanie obrazów we wszystkich dowolnie wybranych płaszczyznach.

REHABILITACJA PACJENTA PO ZABIEGACH ORTOPEDYCZNYCH: TPLO, TPO, DATHOPLASTYKA
dr n. wet. specjalista chirurg Dariusz Niedzielski
VetMr Weterynaryjna pracownia rezonansu magnetycznego Niedzielski, Wrocław

Nowoczesna chirurgia weterynaryjna wymaga dzisiaj od lekarza weterynarii stosowania wielu nowoczesnych metod naprawczych. W ortopedii weterynaryjnej w nielicznych ośrodkach klinicznych stosowane są wyrafinowane metody operacyjne. Do takich metod zalicza się operacje na stawach biodrowych – potrójna osteotomia miednicy (TPO), daroplastyka (DARthroplasty - Dorsal Acetabular Rim) czy stawie kolanowym – osteotomia poziomująca kości piszczelowej (TPLO).

Coraz częściej, aby wesprzeć leczenie operacyjne lekarz weterynarii oprócz farmaceutyków zaleca opiekunom zwierząt zabiegi fizjoterapeutyczne. Składają się na nie masaż, kinezyterapia (leczenie ruchem - ćwiczenia rehabilitacyjne) i fizykoterapia (leczenie przy pomocy specjalistycznej aparatury). Zastosowanie wspomaga skuteczność operacji ortopedycznych, co jest jednoznaczne ze zmniejszeniem i skróceniem czasu trwania  dolegliwości dla zwierząt, szybszym i pełniejszym odzyskaniem ograniczonej sprawności fizycznej.

www.niedzielski.wroclaw.pl

WSPARCIE FIZJOTERAPEUTYCZNE W SPORTACH KYNOLOGICZNYCH
mgr inż. Ewelina Zielińska
kynolog, asystent w gabinecie fizjoterapii zwierząt w Bydgoszczy

Coraz bardziej popularne w naszym kraju sporty kynologiczne wymagają pełnej gamy profesjonalnej obsługi zawodników  biorących w nich udział. Podczas kierunkowego szkolenia i przygotowania psa sportowca niezbędne jest wykorzystanie najwyższej jakości specjalistów z wielorakich dziedzin: behawiorystów, lekarzy weterynarii, psich trenerów. Każdy z etapów pracy, treningu psa jest niezwykle istotny  i  rzutuje na ostateczny wynik. Przygotowania są żmudne, czasochłonne i często ze zmienną intensywnością podyktowaną kalendarzem startów.

System treningów stanowi obciążenie psa sportowca stresem fizjologicznym i psychicznym, którego skutkiem jest permanentne zmęczenie, kontuzje, trwałe urazy. Konkurencje zręczności czy psie zaprzęgi wymagają od zwierząt nie tylko siły ale znoszenia przeciążeń stawów, kończyn.

Zoofizjoterapia stanowi bezpośrednie wsparcie pracy trenerów, lekarzy weterynarii przygotowujących zwierzęta do sportowego, a więc systematycznego, wytężonego wysiłku fizycznego. Zabiegi terapeutyczne mają działanie wieloukładowe: nerwowo – mięśniowo --szkieletowe, co stanowi podstawę prawidłowego funkcjonowania aparatu ruchu. Odpowiednio przygotowane zwierzę do startu, nie tylko pod względem posłuszeństwa i umiejętności, a także wydolności i możliwości fizjologicznej organizmu, staje się zawodnikiem profesjonalnym. Elementarna ocena zoofizjoterapeutyczna, zastosowanie metod fizycznych ograniczających odczuwanie bólu czy zmęczenia u psich sportowców powinno stać się obowiązkiem każdej drużyny, zespołu treningowego czy właściciela zwierzęcia.

Terapia Zaburzeń Zachowań i Fizjoterapia Zwierząt
www.zwierzak.home.pl

WYZNACZANIE I INTERPRETACJA NIEPRAWIDŁOWOŚCI TRAKCJI RUCHU U PSÓW
mgr inż. Dominika Gulda wykładowca akademicki, zoofizjoterapeuta
Uniwersytet Technologiczno-Przyrodniczy w Bydgoszczy

Umiejętność obserwacji zwierzęcia jest podstawowym narzędziem pracy zoofizjoterapeuty. Niestety obrazowanie ruchu i opis kinematyczny pacjenta należy do rzadkości, mimo iż nie wymaga posiadania w gabinecie specjalistycznego sprzętu diagnostycznego. Zaburzania w obrębie funkcji ruchowych zdecydowanie obniżają jakość życia psa i stają się często źródłem innych zaburzeń i schorzeń (otyłość, cukrzyca, depresja).

Nieprawidłowy ruch psa, dyskomfort w każdym z chodów (stęp, kłus, galop) spowodowany może być zmęczeniem, bólem, ograniczeniem ruchomości stawów, co negatywnie wpłynie na szybkość, elastyczność, płynność w poruszaniu się, a co gorsza często staję się przyczynkiem urazu. Zwierzę reagując instynktownie, broniąc się przed bólem usztywnia się i często całkowicie odmawia spacerów, co błędnie interpretowane jest za nieposłuszeństwo.

W oparciu o znajomość anatomii, fizjologii i zasad kinematyki wyznacza się indywidualne trakcje ruchu dla każdej z partii ciała czy kończyny wykazującej patologię. Biomechanika uwzględnia nie tylko podstawowe mechanizmy pracy mięśni, ścięgien czy stawów, ale także wpływ środowiska bezpośrednio działającego na pacjenta.

Obrazowanie nieprawidłowości ruchu umożliwia precyzyjne wyznaczanie programów terapeutycznych, a także zilustrowanie właścicielowi stanu faktycznego zwierzęcia. Zwiększa to skuteczność pracy zoofizjoterapeuty i przynosi ulgę w nierzadko przewlekłych schorzeniach psiego pacjenta.

Terapia Zaburzeń Zachowań i Fizjoterapia Zwierząt
www.zwierzak.home.pl

ZOOFIZJOTERAPIA W ZAPOBIEGANIU OTYŁOŚCI ZWIERZĄT DOMOWYCH
mgr inż. Ewelina Zielińska
kynolog, asystent w gabinecie fizjoterapii zwierząt w Bydgoszczy

Wraz z wiekiem zwierzęcia spada jego aktywność fizyczna i zapotrzebowanie energetyczne organizmu. Nadmiar dostarczanych kalorii prowadzi do odkładania się tkanki tłuszczowej  i gwałtowny wzrost masy ciała. W kraju notuje się patologicznie zwiększoną masę ciała  u ponad  25% psów i kotów; co trzecie zwierzę w Polsce jest otyłe!

Jest wiele przyczyn  tego zjawiska,  jednak z badań wynika że zasadniczą rolę odgrywa przekarmienie zwierząt przez właścicieli i ograniczenie codziennych spacerów. Przy wspólnym wysiłku właścicieli, lekarzy weterynarii i zoofizjoterapeutów zwierzęta z nadwagą mają szansę na poprawę kondycji i utratę zbędnych kilogramów. Wskazanie bezpośrednich przyczyn powstania nadwagi (szczególnie w młodym wieku) jest priorytetem w wyznaczeniu terapii. Pod uwagę należy brać rasę zwierzęcia (a więc czynniki genetyczne), płeć, wiek jak i użytkowość .

Skuteczna  terapia zwalczania otyłości to przede wszystkim zbilansowana i dawkowana dieta oraz aktywność ruchowa. Kinezyterapia, pływanie czy korzystanie z bieżni to tylko nieliczne formy mobilizacji ruchowej . Praca zoofizjoterapeuty nie ogranicza się do ćwiczeń z psem, ale obejmuje także wsparcie właścicieli zwierząt w dążeniu do wyznaczonych celów.

Terapia Zaburzeń Zachowań i Fizjoterapia Zwierząt
www.zwierzak.home.pl

PREDYSPOZYCJE RAS PSÓW DO PATOLOGII APARATU RUCHU – KIERUNKOWA PROFILAKTYKA FIZJOTERAPEUTYCZNA
mgr inż. Dominika Gulda wykładowca akademicki, zoofizjoterapeuta
Uniwersytet Technologiczno-Przyrodniczy w Bydgoszczy

Dostosowanie zabiegów terapeutycznych do specyfiki rasy psa jest niezbędne. Rezultaty terapii w schorzeniach takich jak dysplazje, dyskopatie czy nawykowe wywichnięcia rzepki są nie do przecenienia. W wielu krajach europejskich obowiązkiem przy wystawianiu rodowodu psa jest okazanie przez właściciela wyników testów genetycznych w kierunku chorób „przypisanych” do ras. Kierunkowe badanie psów pozwala prowadzić pracę hodowlaną ze znacznym ograniczeniem schorzeń dziedzicznych.

Psy ras dużych są szczególnie narażone na występowanie schorzeń aparatu ruchu  z powodu szybkiego wzrostu i dużego obciążenia niewykształconych stawów i kości. Układ kostny przy obarczeniu genetycznym i wadliwym żywieniu nie nadąża w rozwoju i prawidłowym wysyceniu kośćca związkami mineralnymi.

Profilaktyka zoofizjoterapeutyczna prowadzona już u szczeniąt, szczególnie ras dużych szybko rosnących, jest czynnikiem mającym ogromny wpływ na wystąpienie lub zahamowanie fenotypowych objawów, choćby schorzeń tak poważnych jak dysplazja stawów biodrowych.    Błędy  lub zaniechania w przeciwdziałaniu patologiom układu mięśniowego i kostnego przekładają się bezpośrednio na obniżenie komfortu życia zwierzęcia oraz prowadzą do strat finansowych hodowców i właścicieli psów.

Terapia Zaburzeń Zachowań i Fizjoterapia Zwierząt
www.zwierzak.home.pl

Fizjoterapia jest z powodzeniem stosowana w medycynie ludzkiej od wielu lat, a od lat 70tych ubiegłego stulecia potwierdza się jej korzystne działanie na organizm człowieka. W medycynie weterynaryjnej fizjoterapia jest powszechnie stosowana na świecie od 20 lat, natomiast w Polsce wciąż jeszcze jest słabo rozwinięta i niewielu właścicieli zwierząt domowych jest świadomych o jej istnieniu.

Kim jest zoofizjoterapeuta i kiedy się do niego udać? 

Zoofizjoterapeuci są osobami, które ukończyły kurs „Fizjoterapii małych zwierząt” (psów i kotów). Zoofizjoterapią zajmują się również lekarze weterynarii oraz fizjoterapeuci ludzcy, po odbyciu specjalnego szkolenia. Zoofizjoterapeuci zajmują się leczeniem schorzeń narządu ruchu (ortopedycznych), a także neurologicznych. Na pierwszej wizycie u zoofizjoterapeuty klient powinien przedstawić historię choroby swojego pupila. Zostaną mu zadane pytania dotyczące objawów choroby, jej rozwoju, samopoczucia zwierzęcia. Po obserwacji i badaniu klinicznym terapeuta (w porozumieniu z lekarzem prowadzącym) podejmuje decyzję co do metod leczenia oraz częstotliwości zabiegów.

Czym jest zoofizjoterapia?

Na zoofizjoterapią składają się masaż, kinezyterapia i fizykoterapia. 

Masaż 

Poprzez masaż rozumie się wykonywanie manualnych technik na organizmie żywym w celu zapobiegawczym lub leczniczym. Masaż stanowił fundamentalną część postępowania leczniczego u ludzi już od czasów starożytnych. U zwierząt masaż jest stosowany prawdopodobnie od czasów, kiedy zostały one udomowione, czyli również od tysiącleci. Niektóre techniki masażu są tak naturalnymi ruchami, że często całkiem nieświadomie właściciele częściowo wykonują masaż swoich psów czy kotów.

Masaż charakteryzuje się następującym działaniem: 

• Zmniejsza (w przypadku hipertonii) lub zwiększa (w hipotonii) napięcie mięśniowe
• Powoduje przyspieszenie krążenia krwi i chłonki (działanie przeciwobrzękowe)
• Zapobiega powstaniu zrostów, przykurczów, a także je likwiduje (działanie przeciwbólowe)
• Działa odprężająco na organizm
• Przyspiesza przemianę materii (działanie odchudzające)
• Zwiększa wykorzystanie tlenu przez komórki

Wskazania do masażu stanowią liczną grupę schorzeń, z których najważniejszymi są przewlekłe choroby mięśniowo-szkieletowe (przykurcze, bóle mięśniowe, zapalenie ścięgien, choroby zwyrodnieniowe stawów), nadmierne lub obniżone napięcie mięśniowe, obrzęki, blizny tkanek miękkich.

Kinezyterapia

 Z definicji wynika, iż kinezyterapia polega na leczniczym stosowaniu ruchu. Kinezyterapię dzieli się na ćwiczenia bierne (pasywne), ćwiczenia czynne (aktywne) i rozciąganie (stretching).

Ćwiczenie pasywne cechują się tym, iż to terapeuta prowadzi ruch w stawie (stawach), natomiast pacjent pozostaje bierny. Stosowane są one najczęściej w celu obniżenia ryzyka powstania ograniczeń ruchomości w stawach, w okresie pooperacyjnym, a także u zwierząt niedokładnych i sparaliżowanych.

Ćwiczenia aktywne wymagają zaangażowania zwierzęcia. Do ich wykonania można wykorzystać różnego rodzaju sprzęt (poduszki sensoryczne, piłki rehabilitacyjne, pochylnie, poprzeczki, bieżnie ruchome suche i podwodne, baseny i inne), jak również można ćwiczyć bez pomocy sprzętu. Celem ćwiczeń czynnych jest wzrost siły mięśniowej, poprawa wydolności i wytrzymałości, koordynacji oraz ogólnej kondycji zwierzęcia.

Stretching polega na wykonywaniu ruchów w stawach zwierzęcia rękami terapeuty, przy czym technika oraz cel jest różny od ćwiczeń biernych – stretching oddziałuje na mięśnie, zapobiega przykurczom oraz je likwiduje.

Fizykoterapia

Jest to metoda leczenia instrumentalnego, która wykorzystuje specjalistyczne urządzenia. Składa się z:

• Ciepło / zimnolecznictwa
• Sonoterapii (ultradźwięki)
• Elektroterapii
• Laseroterapii
• Hydroterapii
• Magnetoterapii
• Terapii falami uderzeniowymi (EWST)

Zimnolecznictwo

Jest techniką o działaniu przeciwbólowym, ograniczającym powstawanie oraz likwidującym obrzęki, zmniejszającym stan zapalny. Do zabiegów zimnoleczniczych wykorzystuje się okłady (cold pack), wodę (zimna hydroterapia), rękawy uciskowe (zabieg łączący zimno i działanie przeciwobrzękowe), aparaty wydzielające gazy chłodzące (krioterapia), masaż lodem. Podstawowym wskazaniem do zimnolecznictwa są urazy ostre narządu ruchu (np. skręcenia stawów, naderwania więzadeł, ścięgien czy mięśni).

Ciepłolecznictwo

Ciepło powoduje rozszerzenie naczyń krwionośnych, lokalne przekrwienie, znosi nadmierne napięcie mięśniowe, przykurcze mięśniowe, uelastycznia tkanki miękkie i działa przeciwbólowo. Najprostszymi metodami aplikowania ciepła są okłady (hot packs), lampa emitująca promieniowanie podczerwone (Sollux) i woda (ciepła hydroterapia), powodują one powstanie ciepła powierzchownego (do 1 cm). Do wytworzenia ciepła w głębszych partiach tkanek mogą być wykorzystane ultradźwięki. Podstawowym wskazaniem do ciepłolecznictwa są schorzenia aparatu ruchu w stadium przewlekłym.

Ultradźwięki

Ultradźwięki są falami dźwiękowymi o częstotliwości przekraczającej granicę słyszalności ucha ludzkiego. Ich wpływ na organizm zwierzęcia jest dwojaki: w trybie ciągłym wytwarzają głębokie ciepło w tkankach, natomiast w trybie pulsacyjnym działają jak mikromasaż. W aspekcie praktycznym manifestuje się to jako działanie rozluźniające tkanki miękkie, ograniczające skurcze i wzmożone napięcie mięśni oraz działanie przeciwbólowe. Wskazaniem do stosowanie ultradźwięków są naciągnięcia, naderwania ścięgien, mięsni, torebek stawowych i więzadeł. Są również stosowane w chorobach zwyrodnieniowych stawów.

Elektroterapia

W medycynie weterynaryjnej wykorzystuje się dwie metody elektroterapii: TENS i EMS.

TENS (Transcutaneus Electrical Neuro-Stimulation)

Głównym działaniem TENS jest efekt przeciwbólowy osiągany za pośrednictwem mechanizmu bramki kontrolnej bólu (gate control), a także poprzez wydzielanie endorfin i enkefalin (hormonów o działaniu przeciwbólowym). TENS może być stosowany w przypadku bólu każdego pochodzenia, od bólu o typie nadostrym do przewlekłego.

EMS (Elektromiostymulacja)

Zadaniem EMS jest pobudzenie mięśni do skurczu, wzmocnienie mięśni, poprawa ich odżywienia i odporności na zmęczenie. EMS jest wskazane w przypadku atrofii mięśni w przebiegu licznych schorzeń ortopedycznych i neurologicznych, a także w sytuacji, gdy ruch w stawie jest przeciwwskazany, w celu zapobiegania zanikowi mięśni.

Laseroterapia

Laser wykorzystywany w celach leczniczych to tzw. miękki laser charakteryzujący się małą mocą. Laser ma działanie przeciwzapalne, przeciwbólowe, przeciwobrzękowe oraz przekrwienne. Najczęściej jest wykorzystywany w przypadku naderwań, naciągnięć mięśni, procesach zapalnych stawów, chorobach zwyrodnieniowych stawów, a także w przypadku trudno gojących się ran.

Hydroterapia

Terapia w środowisku wodnym wykorzystuje następujące właściwości wody: wypór hydrostatyczny, który umożliwia odciążenie bolesnych stawów, ciśnienie hydrostatyczne, działające przeciwobrzękowo oraz lepkość i opór, które utrudniają wykonywanie ruchów. Dzięki tym właściwościom zwierzęta niedowładne lub o bardzo słabych mięśniach są w stanie poruszać własnymi kończynami, co wpływa na wzmocnienie mięśni. Oprócz tego dzięki hydroterapii uzyskujemy poprawę wytrzymałości i odporności mięśni na zmęczenie, jak również wzrost wytrzymałości układu sercowo – naczyniowego. Ciepła woda działa relaksacyjnie na tkanki i uśmierza ból. W zakresie zabiegów hydroterapeutycznych wykonuje się marsz na podwodnej bieżni ruchomej, pływanie w głębokiej wodzie oraz kinezyhydroterapię (ćwiczenia bierne w wodzie).

Magnetoterapia

W ramach magnetoterapii zawarte są dwa rodzaje działania terapeutycznego: magnetoterapia wykorzystująca dynamiczne pole magnetyczne skrajnie małej częstotliwości ale o wyższej wartości indukcji (natężeniu) i magnetostymulacja wykorzystująca pole magnetyczne o dużej częstotliwości, ale o niskiej wartości indukcji (natężenie wynosi w przybliżeniu wartość indukcji pola ziemskiego). Zarówno jedna jak i druga metoda ma działanie przeciwbólowe, przeciwzapalne, przyspieszające procesy regeneracji tkanek miękkich, a także przyspieszające zrost kostny. Ważną zaletą magnetoterapii jest to, iż elementy metalowe (np. drut śródszpikowy, płytka zespalająca) nie stanowią przeciwwskazania do ich wykonywania. Wskazana jest ona natomiast w przypadku chorób zwyrodnieniowych, złamań kości, naderwania ścięgien, więzadeł, trudno gojących się ran oraz w chorobach neurologicznych.

Pozaustrojowe fale uderzeniowe
ESWT  (extracorporeal shock wave therapy)

Są to bardzo krótkie fale akustyczne o małej częstotliwości (infradźwięki), ale o bardzo dużym ciśnieniu. Posiadają bardzo dużą energię. Mechanizm ich działania nie jest jeszcze do końca poznany, natomiast zauważalny jest efekt rozgrzewający, długotrwale przeciwbólowy oraz powodujący przekrwienie. Wskazaniem do stosowania tej metody terapeutycznej są schorzenia ścięgien i więzadeł w fazie chronicznej, schorzenia degenerujące stawów i opóźnienia osteosyntezy.

Zalety fizjoterapii

• Fizjoterapia jest całościowym spojrzeniem na pacjenta: chodzi o wyleczenie chorego a nie o wyleczenie choroby, np. wyleczenie pacjenta cierpiącego na artrozę, a nie wyleczenie artrozy
• Jest techniką nieinwazyjną
• Działa bezpośrednio na chorą tkankę
• Wymaga zaangażowania i udziału właściciela zwierzęcia
• Stanowi środek prewencyjny przed urazami.